Góry i wieże widokowe wokół Wałbrzycha

Dziewięć szczytów: siedem wież, platforma i ruiny zamku

Pasmami: od Gór Wałbrzyskich i Kamiennych przez Góry Sowie i Wzgórza Włodzickie po Góry Suche. Czasy dojazdu liczone od naszej bramy, czasy marszu według mapy turystycznej, w jedną stronę pod górę.

1. 

   Chełmiec 850 m n.p.m.

   Góry Wałbrzyskie

   Wieża

   kamienna, 22 m, otwarta 5 sierpnia 1888; otwierana od wiosny do jesieni przy dobrej pogodzie, zwykle w weekendy – sprawdź przed wyjazdem; krzyż i szczyt zawsze dostępne

   Start

   ratusz w Boguszowie-Gorcach (581,58 m n.p.m., według gminy najwyżej położony ratusz w Polsce), zielony zaczyna się w centrum

   Wędrówka

   zielonym 3,3 km, 1 h 18 min pod górę, 271 m w górę; łatwo, najłagodniejszy szlak; z powrotem żółtym 2,7 km, pętla 6,2 km w 1 h 58 min

   Od domu

   autem 13,9 km, ok. 20 min do ratusza; 10,2 km, ok. 18 min na parking w Konradowie; autobus linii 2 do Boguszowa-Gorców; pieszo ok. 3 h przez Szczawno-Zdrój

   Szczyt Korony Gór Polski – trochę dzięki pomyłce: starsze pomiary, z punktem pomiarowym na wieży, dawały 869 m i z takim wynikiem Chełmiec trafił na listę; dziś mierzy się 850 m, więc wyższa jest sąsiednia Borowa (853 m). Obok wieży stoi 45-metrowy Krzyż Milenijny, nocą podświetlony. W latach 20. i 30. XX wieku na szczyt ścigały się samochody, a w czasach zimnej wojny działały tu zagłuszarki Radia Wolna Europa: pierwsze w budynku postawionym zaraz po wojnie, kolejną według części źródeł uruchomiono jeszcze w 1981 roku. Zielony z Boguszowa-Gorców prowadzi przez Mały Chełmiec i skalną platformę „Paluch”.

2. 

   Borowa 853 m n.p.m.

   Góry Wałbrzyskie (Góry Czarne)

   Wieża

   stalowy hiperboloid, 16,5 m, 90 stopni kręconych schodów, otwarta 14 grudnia 2017; bezpłatna, cały rok, całą dobę

   Start

   koniec ul. Pokrzywianka w Kamieńsku (Jedlina-Zdrój), mały bezpłatny parking

   Wędrówka

   2,5 km, 273 m w górę, 1–1,5 h w jedną stronę; najpierw czarnym, potem czerwonym; końcówka czarnego („Ścieżka przez mękę”) bardzo stroma – po deszczu idź czerwonym

   Od domu

   autem 13,5 km, ok. 20 min; autobus linii 5 do Kamieńska

   Najwyższy punkt Gór Wałbrzyskich, ale sam szczyt jest zalesiony i bez wieży nie zobaczysz nic. Z góry za to Śnieżka, Wielka Sowa, Ślęża, Chełmiec i Trójgarb. Wieżę z 32 stalowych słupów zaprojektował Zbigniew Mazij, a dolnośląska izba inżynierów budownictwa uznała ją za najlepszy projekt 2017 roku. Nazwę Borowa góra nosi dopiero od 1949 roku – wcześniej był to Schwarzer Berg, stąd Góry Czarne. Kto ma czas, idzie czerwonym z dworca Wałbrzych Główny przez ruiny zamku Nowy Dwór: 7,4 km, 486 m w górę, około trzech godzin.

3. 

   Dzikowiec Wielki 836 m n.p.m.

   Góry Kamienne

   Wieża

   drewniano-stalowa, 38,5 m, platforma 32,5 m, spiralna rampa bez schodów, otwarta 15 lutego 2025; przy górnej stacji wyciągu, ok. 500 m od nowej, starsza drewniana wieża 20 m z 2014 roku; obie bezpłatne, cały rok, całą dobę

   Start

   dolna stacja wyciągu OSiR Dzikowiec w Boguszowie-Gorcach; dwa bezpłatne parkingi – przy stacji i ok. 500 m przed nią, w weekendy pełne

   Wędrówka

   żółtym ok. 2 km, ok. 1 h, ok. 245–260 m w górę; pętla żółtym i zielonym 4,4 km; albo wyciągiem krzesełkowym (weekendy i święta) 10 min i ok. 500 m spacerem

   Od domu

   autem 15,3 km, ok. 25 min; autobus linii 2 do przystanku Dzikowiec, ok. 450 m od dolnej stacji

   Najwyższa wieża widokowa w okolicy i jedyna z tej dziewiątki bez jednego stopnia – rampa wije się spiralnie do platformy 32,5 m nad lasem. Wyciąg krzesełkowy wywozi tych, którym nie chce się iść; bilet na zjazd kupisz w biletomacie przy górnej stacji, tylko bezgotówkowo. Na szczycie startują paralotniarze i zjazdowa trasa rowerowa. Zimą rampa bywa oblodzona.

4. 

   Wielka Sowa 1015 m n.p.m.

   Góry Sowie

   Wieża

   betonowa, 25 m, dawna wieża Bismarcka, otwarta 24 maja 1906, po remoncie od 16 lipca 2023; z obsługą, czynna w wyznaczonych godzinach – od maja do października codziennie, poza sezonem w weekendy, przy złej pogodzie może być zamknięta; sprawdź przed wyjazdem

   Start

   parking na Przełęczy Sokolej (754 m), przy schroniskach Orzeł i Sowa; parkingi płatne, kilka bezpłatnych miejsc przy drodze

   Wędrówka

   czerwonym (Główny Szlak Sudecki) przez schroniska Orzeł i Sowa 2,8 km, 1 h 10 min pod górę, ok. 260–300 m w górę; łatwo, szeroka droga leśna

   Od domu

   autem 27,6 km, ok. 37 min przez Jedlinę-Zdrój i Walim; autobus linii 5 do Rzeczki, na przełęcz nie dojeżdża

   Jedyny tysięcznik w tej dziewiątce. Wieża na szczycie to jedna z niewielu wież Bismarcka, które do dziś służą turystom, i trafiła nawet do herbu Pieszyc – razem z jodłą i złotym muflonem. Przy dobrej widoczności zobaczysz Śnieżkę, Śnieżnik, a nawet wrocławski Sky Tower. Na balkonie wieży mieści się naraz najwyżej 15 osób, dzieci do 16 lat wchodzą tylko z dorosłym, zwierząt nie wolno wprowadzać; na polanie szczytowej są paleniska i wiaty. U stóp góry, w Pieszycach, w czerwcu 1844 roku wybuchło powstanie tkaczy, które Gerhart Hauptmann, urodzony w Szczawnie-Zdroju, opisał w dramacie „Tkacze”.

5. 

   Kalenica 964 m n.p.m.

   Góry Sowie

   Wieża

   kratownica z kutego żelaza jak wieża szybowa, 20 m, platformy na 14 i 20 m, 70 stopni, otwarta 2 czerwca 1933, remont 2022; bezpłatna, cały rok, całą dobę, bez obsługi

   Start

   parking na Przełęczy Jugowskiej (ok. 800 m) przy barze Jugówka; mały bezpłatny parking na rozdrożu, duży płatny przy ośrodku

   Wędrówka

   czarnym (najkrócej) 2,4 km, 54 min, 200 m w górę; czerwonym przez schronisko Zygmuntówka 3,4 km, ok. 1 h 15 min, ok. 340–365 m w górę; w obie strony ok. 2,5 h

   Od domu

   autem ok. 34,9 km, ok. 45 min przez Głuszycę i Nową Rudę

   Trzeci co do wysokości szczyt Gór Sowich, w rezerwacie Bukowa Kalenica – najwyżej położonej buczynie tych gór, z karłowatymi bukami pod samym wierzchołkiem. Wieża nigdy nie jest zamykana, a jej górna platforma, prawie tysiąc metrów nad morzem, to najwyższy z punktów widokowych tej dziewiątki otwartych o każdej porze. Przy dobrej widoczności widać z niej Karkonosze ze Śnieżką i Masyw Śnieżnika – to dobry cel na zachód słońca. Czerwonym idzie się przez schronisko PTTK Zygmuntówka, dawną Henkelbaude z 1926 roku, jedno z niewielu przedwojennych schronisk, które wciąż działają; czarnym krócej i bez przystanku.

6. 

   Włodzicka Góra 757 m n.p.m.

   Wzgórza Włodzickie

   Wieża

   ok. 17 m, taras 15 m, 50 stopni i krótka drabinka, najwyżej 10 osób; odbudowana w 2018 roku w podobnym kształcie jak wieża z 1927 roku; bezpłatna, cały rok, całą dobę

   Start

   kościół św. Mikołaja w Świerkach, bezpłatny parking przy kościele i świetlicy; dla podróżujących pociągiem stacja Świerki Dolne, mały bezpłatny parking

   Wędrówka

   czerwonym od kościoła 1,8 km, 45 min, ok. 200 m w górę, w obie strony ok. 1,5 h; zielonym od stacji Świerki Dolne ok. 2 km, 50 min, bardziej stromo; nie dla wózków

   Od domu

   autem 29,9 km, ok. 39 min do kościoła; pociągiem z Wałbrzycha Głównego do Świerek Dolnych, kilka kursów dziennie

   Jedna z najkrótszych i najłatwiejszych tras z całej dziewiątki, a pod szczyt naprawdę wygodnie dojedziesz bez auta – pociągiem z Wałbrzycha Głównego do Świerek Dolnych. Pierwszą wieżę, kwadratową, z betonu i pustaków, z bufetem na dole, postawiono tu w 1927 roku; obecną odbudowano w 2018 roku w podobnym kształcie i rozmiarze. Widok częściowo zasłaniają drzewa, ale Góry Sowie, Wałbrzyskie i Suche widać. Pod wieżą jest wiata z paleniskiem. Niektóre mapy podają 755 m.

7. 

   Góra św. Anny 647 m n.p.m.

   Wzgórza Włodzickie

   Wieża

   z czerwonego piaskowca, taras widokowy ok. 17 m, otwarta 29 października 1911, po remoncie znów dostępna od 5 października 2014; bezpłatna, bez obsługi

   Start

   Rynek w Nowej Rudzie, zielony zaczyna się przy dworcu i mija Rynek; najkrócej z bezpłatnego parkingu przy kościele św. Anny, 450–500 m

   Wędrówka

   zielonym z Rynku 2,1–2,4 km, ok. 1 h pod górę, 246–277 m w górę, w obie strony ok. 2 h; pętla „Dwie noworudzkie wieże” ok. 4,5 km, 2–3 h z dziećmi

   Od domu

   autem 41,2 km, ok. 55 min na Rynek; 43,4 km, ok. 60 min na parking przy kościele; pociągiem z Wałbrzycha Głównego do Nowej Rudy ok. 41 min, dworzec na początku szlaku

   Jedna z pierwszych wież widokowych w Sudetach w stylu modernizmu, zaprojektowana przez berlińskiego architekta Heinricha Wolfa, dziś zabytek; od 1962 roku przez ponad pół wieku nosiła anteny i była zamknięta dla turystów. Zielony z Rynku prowadzi obok Krzyża Pątniczego i trzech kaplic postawionych po zarazie z 1680 roku do barokowego kościoła św. Anny z gotycką figurą z 1495 roku; przy kościele mieszkali kiedyś pustelnicy, bywało ich nawet piętnastu. Pętla dokłada drugą, piętnastometrową wieżę z 1913 roku na Górze Wszystkich Świętych, podobną do latarni morskiej.

8. 

   Rogowiec 870 m n.p.m.

   Góry Suche (Góry Kamienne)

   Wieża

   bez wieży – ruiny zamku Rogowiec, najwyżej położonego zamku w Polsce: pierwsza wzmianka w 1292 roku, zdobyty i zburzony pod koniec XV wieku; dostęp bezpłatny, całą dobę, tylko pieszo

   Start

   dworzec kolejowy w Głuszycy, żółty zaczyna się przy dworcu; najkrócej z końca ul. Wiejskiej w Grzmiącej (auto zostawisz przy skrzyżowaniu na końcu wsi); najładniej ze schroniska Andrzejówka (parking przy schronisku)

   Wędrówka

   żółtym z Grzmiącej 2,5 km, 1 h 6 min, 305 m w górę; z dworca w Głuszycy 5,2 km, 1 h 53 min, 388 m w górę; z Andrzejówki przez Skalną Bramę 3,6 km, 1 h 16 min; końcówka stroma i skalista, po deszczu ślisko

   Od domu

   autem 22,4 km, ok. 31 min do dworca w Głuszycy; 23,7 km, ok. 33 min do Grzmiącej; pociągiem z Wałbrzycha Głównego do Głuszycy; autobus linii 5 do Głuszycy Górnej

   Na szczycie ruiny granicznego zamku Bolka I, który strzegł granicy z Czechami. Około 4 km dalej leżą ruiny zamku Radosno – według części historyków zbudowali go Czesi jako przeciwwagę dla Rogowca. W XV wieku właścicielom zarzucano napady na kupców, a pod koniec stulecia zamek zdobyły i zburzyły wojska Macieja Korwina; archeolodzy z Uniwersytetu Wrocławskiego znaleźli tu fragmenty kul armatnich. Na początku XVI wieku ruinę wraz z okolicznymi dobrami kupili Hochbergowie z Książa. Zostały mury obwodowe, resztki bastei i trzymetrowy kikut wieży, są dwa punkty widokowe – na szczycie i niżej, przy białym krzyżu – i palenisko. Przez ruiny prowadzi tylko żółty; czerwony i niebieski mijają je dołem przy Skalnej Bramie.

9. 

   Gomólnik Mały 807 m n.p.m.

   Góry Suche (Góry Kamienne)

   Wieża

   platforma zamiast wieży – okrągły drewniany taras na stalowej podbudowie, z ławką i tablicą panoramiczną, na wysokości ok. 790 m n.p.m., na zboczu ok. 300 m za szczytem, otwarta 27 kwietnia 2023; bezpłatna, cały rok, całą dobę

   Start

   dworzec kolejowy w Głuszycy, zielony zaczyna się przy dworcu; najkrócej z końca ul. Wiejskiej w Grzmiącej (auto zostawisz przy skrzyżowaniu na końcu wsi)

   Wędrówka

   zielonym z Grzmiącej 1,1–1,4 km, 33–40 min, 158 m w górę, w obie strony ok. 1 h 10 min; z dworca w Głuszycy 4,6 km, 1 h 42 min, 336 m w górę; łatwo, łąkami i lasem; pętla z Rogowcem ok. 9 km

   Od domu

   autem 22,4 km, ok. 31 min do dworca w Głuszycy; 23,7 km, ok. 33 min do Grzmiącej; 20,3 km, ok. 30 min do Andrzejówki; pociąg i autobus jak przy Rogowcu

   Cel rodzinny na 40 minut: z Grzmiącej łąkami i lasem na drewnianą platformę z widokiem na Jeleniec, ruiny i osuwiska Rogowca oraz Góry Sowie. Niektóre mapy podają 809 m. Nieznakowana Muflonowa Perć z Łomnicy to już trasa trudna i skalista – nie dla dzieci.